X
تبلیغات
دانشجو - حقوق مدنی3(قسمت اول)
آنگاه که خورشید عدالت غروب کند دستان من کوششی است برای تحقق عدالت

 در مدني3 اين موضوعات بحث مي شود :

۱- تعهّد          2- مفهوم قرارداد         3- اقسام قرارداد        4- تشكيل قرارداد         5- آثار قرارداد

6- انحلال قرارداد          7- اجراي قرارداد           8- ايقاع ، ايجاد ، عمل حقوقي يكطرفه


 

اعمال حقوقي دو دسته اند:

1- قرارداد : با اراده دو نفر بوجود مي آيد

2- ايقاع: با اراده يك نفر به وجود مي آيد . طلاق نمونه اي از ایقاع است که بااراده يك نفر به وجود مي آيد ؛‌در مقدمات طلاق توافق وجود دارد نه در ايجاد

 

1- تعهّد :

  در نظام هاي مختلف حقوقي محور بحث درچيست ؟ در بعضي از نظام ها محور بحث تعهد ( التزام نيز مي گويند ) است . در حقوق فرانسه محور بحث تعهد است كه سوالات حول محور است مثلاً اينكه تعهّد چيست ؟ موضوع آن چيست ؟ سبب ايجاد تعهد چه چيزهايي است ؟ چه آثاري دارد چگونه ساقط و اجرا مي شود ؟ و نيز محور بحث در نظام حقوقي ايران منابع و اسباب تعهد است نه خود تعهد .

 

تعهّد چيست ؟ از تعهّد به عنوان التزام به دِين و طلب نیز یاد می کنند .

اولاً: چه چيزي را بر عهده گرفتن : موضوع تعهد

ثانياً : چه چيزهايي تعهّد را به وجود می آورد : اسباب تعهد

ثالثاً : تعهد چه طرف هايي دارد ، چه آثاری دارد و چگونه اجرا مي شود ؟

مثلاً عقد ايقاع و قانون اينها از جمله منابع و سبب هاي تعهدند اما فرق آن با حقوق فرانسه :

درحقوق ما عقد منحصراً اثرش ايجاد تعهد نيست و آثار ديگري ممكن است داشته باشد مثل : تمليك مال يا انتقال تعهد يا اِسقاط تعهد يا حتّی ايجاد يك شخصيّت حقوقي يا اتحاد ميان دو شخصيّت يا اذن دادن به يك شخص . گاهي اثر عقد ايجاد يك شخصيّت حقوقي است مثل يك شركت ؛ گاهي اثر عقد اثبات يك تعهد است ؛ گاه اثر عقد اتحاد است مثلاً اتحاد بين دو شخصيّت گاهي اثر عقد ، اذن است مثلاً اذن دادن به يك شخص يا مثل اذن وكالت [ که اِذنی است ] موكّل به وكيل اذن مي دهد .

 

اركان تعهد : هر تعهدی اركاني دارد :

1- موضوع تعهد  2- اطراف تعهد ( طرفين تعهد)   3- رابطه حقوقي

1) موضوع تعهد : هر تعهد بايد موضوع داشته باشد يعني بايد موضوع تعهد روشن باشد . موضوع آن چيزي يا امري است كه كسي درمقابل ديگري بر عهده مي گيرد . انتقال ممكن است يا انجام كار يا عدم انجام كار باشد

 

اقسام موضوع تعهد :

1- تعهد انتقال مال باشد : تعهد كنند كه مالي را در آينده منتقل كنند

2- تعهد انجام كار باشد: قرارداد با يك كارگر ديوار ساختماني را بسازد، باري را حمل كند قرارداد انجام كار یا عدم انجام کار باشد 

3- تعهد عدم انجام كار : خودداري از انجام كار: تعهد صاحب مغازه با مستاجر . مثلاً شخص می گوید که مغازه را به شرطي اجاره مي دهم كه در آن كارهاي پرسروصدا در آنجا انجام نشود آنگاه آن را به تو می دهم

 

2) اطراف تعهد ( طرفين تعهد): يعني بايد طرفين باشند تا تعهّد به وجود آيد

1- كسي كه تعهد به نفع اوست : متعهد له - طلبكار - ذينفع

2- كسي كه تعهد عليه اوست: متعهد - ‌بدهكار - مديون

يك طرف ، متكلف به تعهد است و يك طرف ،‌ذي نفع تعهد است

 3) رابطه ی حقوقی: و آن تسلّط و سلطه ای است که یک طرف (طلبکار) بر اموال بدهکار پیدا می کند و بر عهده ی مديون است . مثلاً موجر به مستأجر تسلط پيدا مي كند .

مثال قبلي كه او شغل پُرسَروصدا ايجاد نكند كه خودش يك رابطه حقوقي است . حال اينكه رابطه حقوقي را به دو صورت تعبير كرده اند و در اينجا دو ديدگاه وجود دارد :

1- مكتب شخصي : مکتب شخصی ، بیانگر رابطه ی ميان دو شخص است و رابطه شخصي است . مثلاً مي گويد من طلب پيدا مي كنم كه بر عهده ی شخص ديگري  است كه اين نظريه تعبير شخص است بر رابطه حقوقي .

2- مكتب مادي و موضوعي : رابطه ی حقوقي سلطه يك طرف بر اموال ديگري است نه بر شخص ديگري و مي گويند رابطه ی حقوقي رابطه ميان شخص و مال است نه بر خود شخص . اين تعبير از رابطه حقوقي يك تعبير مادي است زيرا با مال قياس كرده است . مثلاً در مثال بالا مي گويند كه اين موجر بر مغازه ( مال ‌) خود تسلط پيدا مي كند و نه بر مستأجرش . اثر اين مكتب ( مالي ) آن است كه اگر طرفين تعهد هم تغيير كنند رابطه باقي مي ماند زيرا رابطه ميان اموال است . حقوق آلمان طرفدار اين مكتب است . مثلاً چك يا سفته در وجه حامل تعهد بر اموال است نه بر شخص . در قانون مدني ما تعريفي از تعهد نشده است كه تعهد را فقط مادي يا فقط شخصي بداند بلكه هر دو در قانون آمده ولي مصاديقي از آن ذكر شده مثل انتقال طلب يا انتقال دين انتقال دين يا طلب . تعهد بر اشخاص است مثل اينكه شخصي چكي معادل يك ميليون ريال به ما مي دهد براي ماه آينده و شخص ديگري مي آيد و همان چك را 950 هزار ريال از ما مي خرد و 50 هزار ريال را از ما مي برد ؛ انتقال دين همان بحث ضمان و ضمانت است مثل ضمان در مورد چك ( مثال قبلی ) ضمان در مورد خرید چک .

در حقوق ما گاهي رابطه حقوقي ، شخصي است .

 

 تعهّد :

   رابطه اي حقوقي است كه به موجب آن شخص مي تواند انجام يا عدم انجام امری را از كسي بخواهد . شخص عهده دار انجام كار مي شود

فرق الزام و تعهّد: الزام معمولاً در جايي گفته مي شود كه منشاء عمل حقوقي ، قانون باشد ولي تعهد ، عمل حقوقي است كه بين دو نفر مطرح مي شود . تعهّد فقط شامل حقّ مالي نيست بلكه حقّ غير مالي را نيز شامل مي شود ؛ مثل تعهد روابط زن و شوهر ،  تعهد در انجمن علمي ، تعهّد در امور خيريه . اگر بخواهيم تعهّد را به طرفيّت يا اعتبار متعهّد بدانيم « دِين » محسوب مي شود اما اگر به طرفيّت و اعتبار متعهدٌ له بدانيم  ، « طلب » مي شود .

 

جعاله : از جعاله به عنوان مژدگاني كه در مورد پيدا كردن يك شيئي تعئين مي شود نیز یاد می کنند ( بهترين مثال جعاله )

نكته: در قانون ايران جعاله را تعهد دانسته اند اما نه تعهدي كه ناظر بر اشخاص باشد بلكه تعهد بر اموال زيرا شخص معيّن وجود ندارد .

 

تفاوت تعهّد و التزام به شكلي دیگر : در تعهد، منشأ ايجاد اراده است ولي منشاء الزام ، قانون است يعني قانون بر عهده شخصي چيزي را مي گذارد . در تعهّد معمولاً اينطور به نظر مي آيد كه حق دِيني ، مالي را در بر مي گيرد ولي اينطور نيست بلكه در امور غيرمالي هم ممكن است تعهّد وجود داشته باشد مثلاً اگر در يك انجمن خيريه كسي متعهّد به انجام كاري شود تعهّد غيرمالي است ؛ دررابطه زن و شوهر نیز همينگونه است علاوه بر تعهّد مالي ، تعهّد غير مالي هم دارند كه قانون مدنی مي گويد كه زن و شوهر بايستی جناس خانواده را نسبت به هم تحكيم كنند .

 

 اسباب ايجاد تعهد :

در قانون مدني به طور جامع نيست اما از مجموع مقررات مي توانيم تقسيم بندي را بدست آوريم :

در نظام هاي حقوقي تقسيم بندي مختلفي وجود دارد . مثلاً در نظام هاي حقوقي روم ( قانون ناپلئون) اسباب ايجاد تعهّد را پنج مورد می دانستند : 1- عقد   2- شبه عقد    3- جُرم   4- شبه جُرم     5- قانون

*عقد : آن عملي كه ارادي و مشروع است و با توافق اراده ی طرفين تعهد بوجود مي آيد .

**شبه عقد : يك عمل شبه عقد ارادي و مشروع است و اعمال حقوقي را بوجود مي آورد و بدون توافق طرفين ايجاد شده باشد يعني اراده بوده ولي توافق اراده نبوده است . مثلاً : ايفاء ناروا : درجايي است كه كسي چيزي را به ديگري بدهد در حالي كه مستحق آن نبوده است ( مثلاً طلب را عوَضي پرداخته ايم ) اين پول ايفاء ناروا است .

در نظام حقوقي رومي مي گفتند كه توافق نبوده ولي اراده يك طرف وجود داشته و  نمي توانستند آن را عقد بدانند زيرا توافق نبوده اما چون يك اراده وجود داشته آمده اند آن را  شبه عقد متصوّر شده اند . مثلاً راننده اي كه با اراده خودش سوار ماشين مي شود و تصادف مي كند - كه توافقي هم نبوده است -  يا مثلاً شخصي كه مالي را پيدا مي كند می بایستی آنرا را نگهداري كند تا به صاحبش برگرداند .

شبه عقد از دو جهت مورد انتقاد قرار می گرفت :

    اولاً در حقوق جديد منشا ايجاد تعهد فقط عقد نيست تا كه ما اين موارد را « شبه عقد» بدانيم .

   ثانياً يكي از اَعمال ارادي است كه عامل اثر عملش را تعئين نمي كنند يعني عمل با اراده ی اوست اما اثر عملش را قانون تعئين مي كند و اين در حقوق جديد پذيرفته شده است .

   *** جرم : عمل نا مشروعي بوده كه به قصد اضرار به غير انجام شده است و به لحاظ خودِ عمل كه به قصد ضرر به غير و نامشروع بوده جرم است و تعهد ايجاد مي كند از اينكه كيفر داشته باشد يا نداشته باشد -  که البته ما كاري با كيفر آن – نداريم . ( در عقد و شبه عقد دو عمل مشروع بوده اند. ) اما جرم يك عمل نا مشروع است مثلاً  كسي كه با سنگ شيشه ی خانه ديگري را مي شكند يا بر بدنه ی ماشين ديگري خط مي اندازد .

**** شبه جرم : عمل نامشروعی است که البتّه به قصد اضرار به غير صورت نگرفته است بلكه از روي بي مبالاتي انجام شده يعني طرف عملش جايز نبوده ولكن قصد ضرر زدن هم نداشته است . شبه عمد ارادي و نا مشروع است مثلاً رانندگي كردن با اراده بوده است ولي صدمه زدن بدون اراده بوده است .

  در اینجا یک سوال ذهن آدمی را با چالش مواجه می کند و آن این است که « آيا بين جرم و شبه جرم از نظر جبران خسارت تفاوت وجود دارد یا خیر ؟ » در پاسخ به این سوال می بایستی گفت که :  خير- هيچ تفاوتی وجود ندارد  . اما در هر دو حالت می بایستی تعهد انجام گيرد و خسارت جبران گردد .

  اولاً آنجايي مي توان عمل را جرم صدق كرد که قابل بيمه كردن نبوده اما در شبه جرم مي توان عمل را بيمه كرد .

  ثانياً : شرط عدم مسئوليت در جرم وجود ندارد . اما در شبه جرم است نمي توان گفت که مثلاً من در جرم هايي كه انجام داده ام مسئوليتي ندارم .پس از جهت بيمه كردن جرم و شبه جرم با هم متفاوتند .

  به نظر شما آيا مي شود در اداره ی بيمه جرم عمدي خود را بيمه كرد؟  در پاسخ به این سوال می بایستی گفت که خير نمی توان در اداره ی بیمه ، جرم عمدی خود را بیمه کرد حتي در تصادفات ولي در شبه جرم مي شود جرم را بيمه كرد .

  در شرط عدم مسئوليت : شرط مي كند كه اگر اختلاف خسارت وارد شد من ضامن نباشم . مثال : در قرارداد پيمانكاری با كارفرمایی آب زير پِي ساختمان می رود ( پِی یا شالوده یا فُنداسیون به منزله ی ریشه ی ساختمان بوده ، ساختمان را با زمین مربوط کرده و وزن آن را تحمّل می کند). در اينجا پيمانكار مسئوليت قبول نمي كند .

  ***** قانون : قانون بايد تعهدي را بر  افراد بگذارد [مقصودشان الزام است ] و تعهداتي است كه هيچ يك از 4 مورد بالا نبوده كه اسمش را قانون گذاشته اند مثل انفاق [ انفاق جمع نفقه است ]  به خويشان و خانواده كه منشاء آن نه عقد

+ نوشته شده در  چهارشنبه سیزدهم آبان 1388ساعت 2:41 بعد از ظهر  توسط سیدانیال بنی هاشمی خالدی | 
 
صفحه نخست
پروفایل مدیر وبلاگ
پست الکترونیک
آرشیو وبلاگ
عناوین مطالب وبلاگ
درباره وبلاگ

پیوندهای روزانه
links.k-english.ir
ارتباط مستقیم باحرم امام رضا(ع)
سایت طراح سامی
وبگذر(سیستم آمارگیری)
کدساعت فلش درسایت پیچک
آرشیو پیوندهای روزانه
نوشته های پیشین
هفته دوم شهریور 1392
هفته دوم خرداد 1391
هفته چهارم تیر 1390
هفته چهارم فروردین 1390
هفته دوم فروردین 1390
هفته سوم اسفند 1389
هفته دوم دی 1389
هفته اوّل دی 1389
هفته دوم آذر 1389
هفته اوّل آبان 1389
هفته دوم مهر 1389
هفته چهارم شهریور 1389
هفته دوم مرداد 1389
هفته اوّل مرداد 1389
هفته چهارم تیر 1389
هفته سوم تیر 1389
هفته دوم خرداد 1389
هفته سوم اردیبهشت 1389
هفته اوّل اردیبهشت 1389
هفته دوم فروردین 1389
هفته اوّل اسفند 1388
هفته چهارم آذر 1388
هفته دوم آبان 1388
هفته دوم مهر 1388
هفته دوم شهریور 1388
هفته سوم تیر 1388
آرشیو موضوعی
حقوق مدنی3(قسمت اول_دوم_سوم_چهارم)
حقوق جزای عمومی 1
مقدمه علم حقوق
قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران
اموال حقوق مدنی1
پیوندها
منابع کنکورسراسری ارشدحقوق
مطالب حقوقی
پرتال دادگستری کل کشور
کانون وکلای دادگستری مرکز
منابع کنکورسراسری ارشدحقوق
گروه تیریبون آزاد
بزرگترین مرجع دانلود
موسسه آموزش عالی آزادچتردانش
موسسه آموزش عالی اکسین
مرکز اطلاع رسانی سنجش تکمیلی
وبلاگ مقالات حقوقی
موسسه دوراندیشان
بانک مقالات حقوقی
وبلاگ تخصصی حقوق ایران
تبادل لینک
 

 RSS

POWERED BY
BLOGFA.COM


انواع کد های جدید جاوا تغییر شکل موس